Bergerhof

Dit pand aan de Bergerstraat 23 in Neer is waarschijnlijk omstreeks 1703 gebouwd; het huidige pand is van 1801.Het is een groot woonhuis met zadeldak en topgevel met vlechtingen (invoegingen van stenen loodrecht op het beloop van een hellend vlak).Het pand heeft wagenpoorten, segmentboogvensters in hardstenen omramingen met penantblokken (metselwerk dat de kozijn- of poortopening terzijde afsluit) en halfronde openingen in de geprofileerde daklijst.

De hardstenen omlijstingen duiden op een voorname bestemming.Dit pand en zijn voorlopers kennen een rijke geschiedenis. Het was namelijk een van de laathoven (een vermogenscomplex van goederen en hieruit verkregen inkomsten) van het kapittel van Thorn, daar vandaan de naam "Kapittelshof".Het grondgebied in en om Neer was ofwel eigendom van een van de laathoven, dan wel cijnsplichtig, zodat een cijns (belasting) moest worden betaald. Beide laathoven hadden een centrale boerderij met grote schuren en stallen, waar de opbrengst van de talrijke laatgoederen werden geïnd.

Deze centrale boerderij, Bilzerhof genaamd naar haar eigenaar de abdis van Munsterbilzen, lag waarschijnlijk aan de westkant van het kerkplein. Mogelijke fundamenten van deze hof zijn opgegraven bij de renovatie en herinrichting van het kerkplein in 1992.De oudste vermelding van de Bergerhof stamt uit 1234.In 1383 werd ze in erfpacht uitgegeven.In 1490 was "Der hof tgene berghe" met landerijen in de Bergertsraat en in het Zwaarveld en met bos bij de Roggelse Zelster, verpacht aan Jan van den Berghe.In 1703 en 1720 was de hof in handen van de familie Aquarius. Deze familie kocht het goed in de Franse tijd, toen de goederen van het kapittel van Thorn door de Franse staat werden geconfisceerd en verkocht.De familie Aquarius gaf bij de herbouw in 1801 het pand zijn huidige gedaante.